• neologosxolon
  • gipedo1
  • gipedo2
  • gipedo
  • karataidis 15
  • karataidis 22
  • karataidis 26
  • karataidis 27
  • karataidis 29

Ιστορία Ποδοσφαίρου

 

   Το ό­νο­μα του α­θλή­μα­τος στα ελ­λη­νι­κά εί­ναι σύν­θε­τη λέ­ξη και προέρ­χε­ται α­πό τις λέ­ξεις πό­δι και σφαί­ρα, κα­τά α­να­λο­γία του αγ­γλι­κού football. Στην αγ­γλι­κή γλώσ­σα χρη­σι­μο­ποιή­θη­κε ο ό­ρος association football για να γί­νε­ται διά­κρι­ση α­πό άλ­λες μορ­φές πο­δο­σφαί­ρου που διε­ξά­γο­νταν την ε­πο­χή ε­κεί­νη και ει­δι­κό­τε­ρα α­πό το ρά­γκμπι (rugby football).[6] Επί­σης, στην αγ­γλι­κή γλώσ­σα χρη­σι­μο­ποιεί­ται ο ό­ρος soccer που δη­μιουρ­γή­θη­κε τη δε­κα­ε­τία του 1880 στην Αγγλία α­πό τη σύ­ντμη­ση των λέ­ξεων social ceremony («κοι­νω­νι­κή τε­λε­τή»). Άλλες πη­γές α­να­φέ­ρουν ό­τι η λέ­ξη soccer προήλ­θε α­πό συ­ντο­μο­γρα­φία της λέ­ξης association με την προ­σθή­κη της κα­τά­λη­ξης -er, που σχη­μά­τι­σε αρ­χι­κά το assoccer και αρ­γό­τε­ρα το soccer. Στη σύγ­χρο­νη ε­πο­χή, ο ό­ρος football χρη­σι­μο­ποιεί­ται α­ντί του ό­ρου association football στο Ηνω­μέ­νο Βα­σί­λειο, στην η­πει­ρω­τι­κή Ευ­ρώ­πη και στη Λα­τι­νι­κή Αμε­ρι­κή και ο ό­ρος soccer στον Κα­να­δά και στις Η­ΠΑ, κα­θώς και στην Ια­πω­νία. Σε άλ­λες αγ­γλό­φω­νες χώ­ρες, ό­πως η Αυ­στρα­λία και η Νέα Ζη­λαν­δία, χρη­σι­μο­ποιού­νται και οι δύο ό­ροι, ε­νώ υ­πάρ­χουν και το­πι­κά ο­νό­μα­τα για το ά­θλη­μα.


 Εί­ναι ι­στο­ρι­κά κα­τα­γε­γραμ­μέ­νο ό­τι σε πολ­λές χώ­ρες υ­πήρ­ξαν παι­χνί­δια ό­που οι παί­κτες κλο­τσούν μία μπά­λα, ό­πως ο ε­πί­σκυ­ρος στην Αρχαία Ελλά­δα, το «woggabaliri» στην Αυ­στρα­λία, το «harpastum» στη Ρω­μαϊκή Αυ­το­κρα­το­ρία και το «cuju» στην Κί­να. Οι σύγ­χρο­νοι κα­νό­νες του πο­δο­σφαί­ρου βα­σί­ζο­νται στις προ­σπά­θειες που έ­γι­ναν στα μέ­σα του 19ου αιώ­να για τυ­πο­ποίη­ση των ποι­κί­λων μορ­φών του πο­δο­σφαί­ρου που παί­ζο­ταν στα δη­μό­σια σχο­λεία της Αγγλίας. Η ι­στο­ρία του πο­δο­σφαί­ρου στην Αγγλία χρο­νο­λο­γεί­ται του­λά­χι­στον α­πό τον ό­γδοο αιώ­να.

   Οι Κα­νό­νες του Κέ­μπρι­τζ, που κα­ταρ­τί­στη­καν για πρώ­τη φο­ρά στο Πα­νε­πι­στή­μιο του Κέ­μπρι­τζ το 1848, εί­χαν με­γά­λη ε­πιρ­ροή στην α­νά­πτυ­ξη των ε­πό­με­νων κα­νό­νων του πο­δο­σφαί­ρου. Οι Κα­νό­νες του Κέ­μπρι­τζ γρά­φτη­καν στο Τρί­νι­τι Κό­λε­τζ (Trinity College) του Κέ­μπρι­τζ σε μια συ­νε­δρία­ση στην ο­ποία συμ­με­τεί­χαν εκ­πρό­σω­ποι α­πό τα σχο­λεία Ίτον (Eton College), Χά­ροου (Harrow School), Ρά­γκμπι (Rugby School), Γουί­ντσε­στερ (Winchester College) και Σριού­σμπε­ρι (Shrewsbury School). Δεν εί­χαν κα­θιε­ρω­θεί κα­θο­λι­κά, ό­που δη­λα­δή παι­ζό­ταν το πο­δό­σφαι­ρο. Κα­τά τη διάρ­κεια της δε­κα­ε­τίας του 1850, πολ­λές ο­μά­δες που δεν συν­δέ­ο­νταν με σχο­λεία ή πα­νε­πι­στή­μιο δη­μιουρ­γή­θη­καν σε ό­λο τον αγ­γλό­φω­νο κό­σμο, για να παί­ζουν διά­φο­ρες μορ­φές του πο­δο­σφαί­ρου. Με­ρι­κές ο­μά­δες δη­μιούρ­γη­σαν τους δι­κούς τους ξε­χω­ρι­στούς κα­νό­νες, με χα­ρα­κτη­ρι­στι­κό πα­ρά­δειγ­μα τη Σέ­φιλ­ντ, που δη­μιουρ­γή­θη­κε α­πό πρώην μα­θη­τές του δη­μό­σιου σχο­λείου το 1857, και που ο­δή­γη­σε στη δη­μιουρ­γία της Πο­δο­σφαι­ρι­κής Ομο­σπον­δίας του Σέ­φιλ­ντ (Sheffield Football Association) το 1867 και των Κα­νό­νων του Σέ­φιλ­ντ. Το 1862, ο Τζον Τσαρ­λς Θρινκ (John Charles Thring), εκ­παι­δευ­τι­κός του σχο­λείου Uppingham School, ε­πι­νό­η­σε ε­πί­σης έ­να σύ­νο­λο κα­νό­νων, οι ο­ποίοι α­πο­κα­λού­νταν «The Simplest Game» ή «The Uppingham Rules».

   Η ο­μά­δα Ρό­γιαλ Εντζι­νί­ρς η ο­ποία ή­ταν φι­να­λί­στ στο πρώ­το τε­λι­κό του κυ­πέλ­λου Αγγλίας το 1872
   Οι συ­νε­χι­ζό­με­νες αυ­τές προ­σπά­θειες συ­νέ­βα­λαν στη δη­μιουρ­γία της Πο­δο­σφαι­ρι­κής Ομο­σπον­δίας της Αγγλίας (The Football Association - The FA) το 1863, η ο­ποία συ­νε­δρία­σε για πρώ­τη φο­ρά το πρωί της 26ης Οκτω­βρίου του 1863 στην Τα­βέρ­να Freemasons (Freemasons' Tavern) στην Great Queen Street του Λον­δί­νου. Στη συ­νά­ντη­ση συμ­με­τεί­χαν α­ντι­πρό­σω­ποι 12 ο­μά­δων και σχο­λείων του Λον­δί­νου: Μπαρ­νές ΡΦΚ (Barnes Rugby Football Club), Σί­βιλ Σερ­βάις ΦΚ (Civil Service F.C.), Κρου­σά­ντε­ρς ΦΚ (Crusaders F.C.), Φό­ρε­στ οφ Λει­τον­στόουν (Forest of Leytonstone), Νόου Νέιμ Κλαπ (N.N. Club), Κρί­σταλ Πά­λας ΦΚ (1861) (Crystal Palace F.C. (1861)), Μπλάκ­χεθ ΦΚ (Blackheath F.C.), Κέν­σι­γκτον Σκουλ (Kensington School), Πέρ­σε­βαλ Χά­ους (Perceval House), Σούρ­μπι­τον ΦΚ (Surbiton F.C.), Μπλάκ­χεθ Προ­πιέ­τα­ρι Σκουλ (Blackheath Proprietary School) και Σάρ­τερ­χά­ους Σκουλ (Charterhouse School). Η συ­νά­ντη­ση στην τα­βέρ­να ή­ταν η α­παρ­χή για πέ­ντε α­κό­μα συ­να­ντή­σεις με­τα­ξύ Οκτω­βρίου και Δε­κεμ­βρίου, στο τέ­λος των ο­ποίων πα­ρήχ­θη το πρώ­το ο­λο­κλη­ρω­μέ­νο σύ­νο­λο κα­νό­νων. Στην τε­λευ­ταία συ­νά­ντη­ση, ο πρώ­τος τα­μίας της FA, ο εκ­πρό­σω­πος της ο­μά­δας ρά­γκμπι Blackheath F.C., Φράν­σις Μά­ου­λε Κά­μπελ (Francis Maule Campbell), α­πέ­συ­ρε την ο­μά­δα του α­πό την FA ε­ξαι­τίας της α­πόρ­ρι­ψης δύο προ­τά­σεων. Η πρώ­τη ε­πέ­τρε­πε το τρέ­ξι­μο με την μπά­λα στο χέ­ρι και η δεύ­τε­ρη ε­πέ­τρε­πε την πα­ρε­μπό­δι­ση της ε­νέρ­γειας αυ­τής με λά­κτι­σμα στις κνή­μες του α­ντι­πά­λου, τρι­κλο­πο­διά ή συ­γκρά­τη­ση με τα χέ­ρια. Άλλες πο­δο­σφαι­ρι­κές ο­μά­δες ρά­γκμπι α­κο­λού­θη­σαν και δεν ε­ντάχ­θη­καν στην FA ή α­πο­χώ­ρη­σαν στη συ­νέ­χεια, δη­μιουρ­γώ­ντας το 1871 την Ένω­ση Ρά­γκμπι (Rugby Football Union). Τα υ­πό­λοι­πα έ­ντε­κα σω­μα­τεία, κά­τω α­πό την ε­πο­πτεία του Εμπε­νί­ζερ Κο­μπ Μόρ­λεϊ (Ebenezer Cobb Morley), ι­δρυ­τή της Μπαρ­νές ΡΦΚ, ε­πι­κύ­ρω­σαν τους αρ­χι­κούς δε­κα­τρείς κα­νό­νες του παι­χνι­διού. Οι κα­νό­νες αυ­τοί πε­ρι­λάμ­βα­ναν το χει­ρι­σμό της μπά­λας με «α­πό­κρου­ση» και την α­που­σία ο­ρι­ζό­ντιου δο­κα­ριού και έ­μοια­ζαν εκ­πλη­κτι­κά με τους κα­νό­νες του βι­κτω­ρια­νού πο­δο­σφαί­ρου που α­να­πτύσ­σο­νταν την ί­δια πε­ρίο­δο στην Αυ­στρα­λία. Η Πο­δο­σφαι­ρι­κή Ομο­σπον­δία του Σέ­φιλ­ντ δια­τη­ρού­σε τους δι­κούς της κα­νό­νες μέ­χρι τη δε­κα­ε­τία του 1870 και η FA υιο­θέ­τη­σε ο­ρι­σμέ­νους α­πό τους κα­νό­νες αυ­τές, μέ­χρι που υ­πήρ­χε μό­νο μι­κρή δια­φο­ρά στα παι­χνί­δια.

   Η Εθνι­κή Αγγλίας α­ντι­μέ­τω­πη με την Εθνι­κή Σκω­τίας το 1872 στο The Oval
   Οι Κα­νό­νες Παι­χνι­διού σή­με­ρα κα­θο­ρί­ζο­νται α­πό το Διε­θνές Πο­δο­σφαι­ρι­κό Συμ­βού­λιο (IFAB). Το συμ­βού­λιο συ­γκρο­τή­θη­κε το 1886[34] με­τά α­πό συ­νά­ντη­ση που πραγ­μα­το­ποιή­θη­κε στο Μά­ντσε­στερ με­τα­ξύ της FA, της Πο­δο­σφαι­ρι­κής Ομο­σπον­δίας Σκω­τίας, της Πο­δο­σφαι­ρι­κής Ομο­σπον­δίας Ουα­λίας και της Ιρλαν­δι­κής Πο­δο­σφαι­ρι­κής Ομο­σπον­δίας. Η πα­λαιό­τε­ρη πο­δο­σφαι­ρι­κή διορ­γά­νω­ση στον κό­σμο εί­ναι το Κύ­πελ­λο Αγγλίας, το ο­ποίο δη­μιουρ­γή­θη­κε α­πό τον πο­δο­σφαι­ρι­στή της Γουό­ντε­ρε­ρς ΦΚ και γραμ­μα­τέ­ας της FA, Τσαρ­λς Γουί­λιαμ Άλσοκ (Charles William Alcock) και στο ο­ποίο δια­γω­νί­ζο­νται οι αγ­γλι­κές ο­μά­δες α­πό το 1872. Ο πρώ­τος διε­θνής πο­δο­σφαι­ρι­κός α­γώ­νας έ­λα­βε χώ­ρα το 1872 με­τα­ξύ της Εθνι­κής Σκω­τίας και της Εθνι­κής Αγγλίας στη Γλα­σκώ­βη και πά­λι με πρω­το­βου­λία του Τσαρ­λς Γουί­λιαμ Άλσοκ. Στην Αγγλία ε­πί­σης δη­μιουρ­γή­θη­κε το πρώ­το πρω­τά­θλη­μα πο­δο­σφαί­ρου στον κό­σμο, το ο­ποίο ι­δρύ­θη­κε στο Μπέρ­μιγ­χαμ το 1888 α­πό το διευ­θυ­ντή της Άστον Βί­λα William McGregor. Η αρ­χι­κή μορ­φή του πρω­τα­θλή­μα­τος πε­ρι­λάμ­βα­νε 12 σω­μα­τεία α­πό την κε­ντρι­κή και βό­ρεια Αγγλία. Η ΦΙ­ΦΑ, ο διε­θνώς α­να­γνω­ρι­σμέ­νος ορ­γα­νι­σμός που διοι­κεί το πο­δό­σφαι­ρο, ι­δρύ­θη­κε στο Πα­ρί­σι το 1904, ο­πό­τε και δη­λώ­θη­κε ό­τι θα τη­ρη­θούν οι Κα­νό­νες του Παι­χνι­διού της FA. Η αυ­ξα­νό­με­νη δη­μο­τι­κό­τη­τα του διε­θνούς παι­χνι­διού ο­δή­γη­σε στην α­πο­δο­χή εκ­προ­σώ­πων της ΦΙ­ΦΑ στο Διε­θνές Πο­δο­σφαι­ρι­κό Συμ­βού­λιο το 1913. Το συμ­βού­λιο σή­με­ρα α­πο­τε­λεί­ται α­πό τέσ­σε­ρις εκ­προ­σώ­πους της ΦΙ­ΦΑ και α­πό έ­να εκ­πρό­σω­πο α­πό κά­θε μία α­πό τις τέσ­σε­ρις πο­δο­σφαι­ρι­κές ο­μο­σπον­δίες του Ηνω­μέ­νου Βα­σι­λείου. Το Ηνω­μέ­νο Βα­σί­λειο εί­ναι το μό­νο κρά­τος που δια­τη­ρεί τέσ­σε­ρις ε­θνι­κές ο­μά­δες (Εθνι­κή Αγγλίας, Εθνι­κή Σκω­τίας, Εθνι­κή Ουα­λίας και Εθνι­κή Βο­ρείου Ιρλαν­δίας) τι­μής έ­νε­κεν, για την προ­σφο­ρά του στο ά­θλη­μα.

Πηγή: Βικιπαίδεια

Pin It

logokratisi